Si të rriten flokët më shpejt

Të gjithë duan flokë më të gjatë më shpejt, dhe interneti është plot me shampo, hapa dhe vajra që premtojnë pikërisht këtë. E vërteta është më e thjeshtë dhe më pak tërheqëse për reklamat: flokët rriten rreth 1 deri 1.5 cm në muaj, pra afërsisht 12 deri 15 cm në vit, dhe ky ritëm përcaktohet kryesisht nga gjenetika, mosha dhe shëndeti i përgjithshëm. Asnjë produkt nuk e bind folikulën të punojë më shpejt se sa e ka programin e vet.

Kjo nuk do të thotë se jeni pa fuqi. Fuqia juaj është te ana tjetër e ekuacionit: sa nga gjatësia që rritet arrini ta mbani. Shumica e njerëzve që ankohen se nuk u rriten flokët në fakt i rrisin normalisht te rrënja, por i humbin te majat sepse fijet thyhen po aq shpejt sa dalin. Prandaj hapi më i dobishëm nuk është një ilaç, por parandalimi i thyerjes: trajtim i butë, mbrojtje nga nxehtësia, skalp i shëndetshëm dhe një prerje e rregullt që heq majat e përthyera para se të ngjiten lart. Në Prishtinë këtë prerje e bën Besirja te B&B Elegance për 15 €, dhe pikërisht ajo, jo ndonjë serum, është gjëja që i mban flokët të gjatë e të shëndetshëm.

Kjo faqe i ndan mitet nga faktet një nga një: sa rriten vërtet flokët, çfarë funksionon për t’i mbajtur gjatë, pse prerja nuk e ngadalëson rritjen, çfarë të prisni realisht nga vajrat dhe hapat, dhe kur rritja e ngadaltë ose rënia kërkon mjek e jo frizere.

Sa rriten flokët në muaj

Flokët rriten mesatarisht afërsisht 1 centimetër në muaj, disa njerëz deri në 1.5 cm, që bën rreth 12 deri 15 cm në vit. Kjo shifër është mjaft e qëndrueshme te njerëzimi dhe ndryshon pak sipas moshës, gjenetikës dhe stinës. Të rinjtë i rrisin pak më shpejt se të moshuarit, dhe në muajt e ngrohtë ritmi rritet lehtë, por bëhet fjalë për milimetra, jo për ndryshim që e vëreni brenda javës.

Secila fije flokësh kalon nëpër faza. Faza e rritjes, anagjeni, zgjat vite të tëra, dhe sa e gjatë është kjo fazë te ju e cakton se sa gjatë mund të rriten flokët tuaj para se të bien vetë. Pastaj vjen një fazë e shkurtër tranzicioni dhe një fazë pushimi, në fund të së cilës fija bie dhe një e re fillon nga e para. Në çdo moment rreth 85 deri 90 për qind e fijeve janë në rritje, ndërsa pjesa tjetër pushojnë ose bien. Prandaj është krejt normale të humbni rreth 50 deri 100 fije në ditë; ato nuk janë “rënie” në kuptimin shqetësues, por qarkullim natyral.

Kur e kuptoni këtë, e kuptoni edhe pse “përshpejtimi” i vërtetë është pothuajse i pamundur. Folikula ka orarin e vet biologjik. Ju mund të siguroni kushtet që ajo të punojë pa pengesa, por nuk mund ta detyroni të prodhojë centimetra shtesë që s’i ka në program.

Pse nuk e përshpejtoni dot vërtet rritjen

Shampot dhe serumet që reklamojnë “rritje të shpejtë” nuk e ndryshojnë ritmin bazë të folikulës. Ato mund të bëjnë flokun të duket më i shëndetshëm, më i shndritshëm dhe më pak i thyeshëm, dhe ky përmirësim ndonjëherë ngatërrohet me rritje më të shpejtë, sepse kur fijet nuk thyhen, gjatësia rritet sikur më shpejt. Por folikula punon njësoj.

Ekziston vetëm një kategori që vërtet ndikon te dendësia dhe cikli i flokut, dhe ai është ilaç me indikacion mjekësor, jo kozmetikë. Minoksidili, për shembull, është barnë e vërtetë që përdoret për rënien e flokëve dhe ka efekt te disa njerëz, por ai adreson rënien dhe dendësinë, jo shpejtësinë, dhe përdoret nën këshillën e mjekut sepse ka edhe efekte anësore. Kjo është ndryshe nga premtimi i një shamponi që “i rrit flokët 3 cm në muaj”, i cili thjesht nuk qëndron.

Konkluzioni i ndershëm: mos harxhoni para për të përshpejtuar folikulën, sepse nuk përshpejtohet. Harxhoni energjinë te mbajtja e gjatësisë, ku ndryshimi është real dhe i dukshëm brenda muajve.

Si të mos e humbni gjatësinë

Këtu është beteja e vërtetë. Nëse flokët rriten 1.2 cm në muaj te rrënja, por thyhen 1 cm në muaj te majat, ju duket sikur qëndrojnë në vend. Zgjidhja nuk është të rriten më shpejt, por të thyhen më pak. Disa zakone e ndryshojnë këtë dukshëm.

Trajtoni flokët me butësi kur janë të lagësht, sepse atëherë janë më të dobët. Mos i fërkoni me peshqir; shtypni butë ose përdorni një peshqir mikrofibre. Krehni nga majat lart, jo nga rrënja poshtë, që të mos e tërhiqni nyjën dhe ta këputni fijen. Përdorni krehër me dhëmbë të gjerë për flokë të lagësht. Shmangni gomat e forta metalike dhe frizurat që tërheqin fort skalpin çdo ditë.

Prerja e rregullt e majave është pjesë e kësaj strategjie, jo në kundërshtim me të. Kur maja çahet, çarja ecën lart nëpër fije si një rrip që shqyhet, dhe sa më gjatë e lini, aq më shumë humbni. Duke prerë 1 deri 2 cm çdo dy a tre muaj, ju hiqni pjesën e dëmtuar para se dëmi të përhapet, dhe fija mbetet e fortë poshtë. Rezultati është që flokët mbahen më gjatë me kalimin e kohës, edhe pse në letër “prisni”. Për këtë e kemi shkruar veçmas te majat e përthyera dhe te udhëzuesi ynë për prerjen.

Mbrojtja termike dhe stilimi që dëmton

Nxehtësia është shkaku më i shpeshtë i thyerjes që njerëzit ia atribuojnë “rritjes së ngadaltë”. Presa dhe fshurdhëruesi i drejtë punojnë shpesh mbi 180 deri 230 gradë, dhe në atë temperaturë proteina e flokut dëmtohet nëse nuk ka mbrojtje. Fija bëhet e thatë, e brishtë dhe thyhet te majat.

Rregulli i thjeshtë: kurrë presë apo fen të nxehtë mbi flokë të lagësht pa një spërkatje mbrojtëse termike përpara. Uleni temperaturën në atë që i mjafton flokut tuaj, jo në maksimum sepse ka. Lëreni flokun të thahet pjesërisht vetë para fenit kur keni kohë. Dhe mos e përsërisni presën çdo ditë mbi të njëjtat maja; alternoni me ditë kur flokët i lini natyral.

Frizurat shumë të shtrënguara, bishtat e lartë të tërhequr fort dhe gërshetat e forta të mbajtura ditë e natë krijojnë tërheqje të vazhdueshme te rrënja. Me kohë kjo dobëson folikulën te vija e ballit dhe mund të lërë hollim që quhet alopeci nga tërheqja. Ndërroni pozicionin e bishtit, mos e lidhni gjithmonë njësoj, dhe fluni me flokë të lirë ose me një lidhëse të butë. Kush ka flokë tashmë të lodhur nga ngjyra dhe nxehtësia le të lexojë çfarë kemi thënë te flokët e dëmtuar.

Skalpi i shëndetshëm si bazë

Flokët dalin nga skalpi, prandaj një skalp i shëndetshëm është themeli. Kjo nuk do të thotë produkte të shtrenjta, por një skalp të pastër, pa inflamacion dhe pa bllokim. Zbokthi, yndyra e tepërt ose kruarja e vazhdueshme janë shenja se diçka e pengon mjedisin ku rritet flokun.

Larja e rregullt sa i duhet tipit tuaj mban skalpin të pastër pa e tharë. Masazhi i lehtë i skalpit gjatë larjes ndihmon qarkullimin dhe ndjehet mirë, por mos prisni mrekulli; është ndihmë e vogël, jo çelës magjik. Nëse keni zbokth ose kruarje që nuk ikën, adresojeni atë problem me shampon të duhur, sepse një skalp i acaruar dhe i gërvishtur dëmton fijet te dalja e tyre.

Ajo që nuk ndihmon janë skemat ekstreme: larja tepër e shpeshtë me shampo agresive që e than skalpin, ose e kundërta, mospastrimi për javë duke menduar se yndyra “ushqen” flokët. As njëra as tjetra. Skalpi i ekuilibruar është ai që as digjet nga larja e tepërt, as mbytet nga papastërtia.

Ushqimi: proteina, hekuri dhe bazat

Flokët janë kryesisht keratinë, një proteinë, prandaj një dietë me shumë pak proteina me kohë e ngadalëson prodhimin e flokut dhe e bën fijen më të dobët. Kjo nuk do të thotë të hani sasi ekstreme; do të thotë të mos e lini trupin në mungesë. Mishi, vezët, bishtajoret dhe bulmeti japin proteinën që i duhet flokut.

Hekuri është veçanërisht i rëndësishëm për femrat. Nivelet e ulëta të hekurit dhe të feritinës lidhen shpesh me rënie të shtuar, sidomos te gratë me menstruacione të rënda ose pas dietave të forta. Nëse vëreni rënie të pashpjegueshme, një analizë gjaku për hekurin, feritinën dhe tiroiden ia vlen para se të blini çdo hap. Të njëjtën peshë kanë edhe zinku dhe vitamina D kur mungojnë.

Ky është edhe vendi ku shpërndajmë një mit të madh: biotina. Hapat me biotinë shiten kudo si “vitamina për flokë”, por ato ndihmojnë vetëm nëse keni mungesë reale të saj, e cila është e rrallë te njerëzit që hanë normalisht. Nëse nuk keni mungesë, biotina shtesë nuk i rrit flokët më shpejt; thjesht kalon nga trupi. Dietat e forta për dobësim janë ana tjetër e problemit: humbja e shpejtë e peshës shpesh shkakton një valë rënieje disa muaj më vonë, e quajtur telogjen efluvium, që zakonisht kalon vetë kur ushqimi rikthehet në normë.

Mitet: vajrat, hapat dhe produktet e “rritjes”

Vajrat për flokë kanë vendin e vet, por jo atë që reklamohet. Vaji i kokosit, për shembull, ka aftësi të vërtetë të depërtojë pak në fije dhe të zvogëlojë humbjen e proteinës gjatë larjes, kështu që flokët thyhen më pak. Kjo ndihmon të mbani gjatësinë, jo ta shpejtoni folikulën. Vaji i rikinit, i famshëm si “vaj rritjeje”, nuk ka prova bindëse se rrit flokë; ai kryesisht i bën të duken më me shkëlqim dhe më pak të thata. Përdorini vajrat si mbrojtje dhe hidratim, jo si ilaç rritjeje, dhe mos i lini te skalpi nëse ju bllokojnë poret.

Produktet me rozmarinë dhe kafeinë kanë marketing të fortë. Për disa prej tyre ka studime të vogla premtuese te rënia hormonale e flokëve, por bëhet fjalë për dendësi te njerëz me rënie, jo për shpejtësi rritjeje te flokë të shëndetshëm. Të jemi të drejtë: mund të mos ju bëjnë dëm dhe mund të ndihmojnë disa raste, por mos prisni centimetra shtesë në muaj prej tyre.

Dhe pastaj janë mitet pa asnjë bazë: uji i ftohtë në fund të larjes “që mbyll poret dhe rrit flokët”, 100 goditje me furçë çdo natë, prerja e majave sipas hënës. Këto nuk kanë efekt te rritja. Uji i ftohtë ndjehet freskues dhe mund ta bëjë fijen pak më të shndritshme për momentin; furça e tepërt përkundrazi thyen flokë. Mos ua kushtoni kohën.

Pse prerja nuk e ngadalëson rritjen

Ky është ndoshta ngatërrimi më i madh. Njerëzit trembёn të presin sepse duan gjatësi, dhe mendojnë se çdo centimetër i prerë është hap prapa. Në të vërtetë ndodh e kundërta për flokët e dëmtuar.

Prerja punon te maja, folikula punon te rrënja, dhe këto dy pika janë larg njëra-tjetrës. Asgjë që bëni te maja nuk i dërgon sinjal folikulës. Prandaj prerja as e shpejton, as e ngadalëson rritjen te rrënja; ajo thjesht heq pjesën e vdekur e të çarë te fundi.

Përfitimi është indirekt por real. Maja e çarë që lihet pa prerë vazhdon të çahet lart, fija dobësohet, thyhet, dhe në fund humbni më shumë gjatësi se sa do të kishit prerë. Prerja e vogël e rregullt e ndal këtë cikël. Kush synon flokë të gjatë e të shëndetshëm pret pak dhe rregullt, dhe mban më shumë në fund të vitit se kush nuk pret fare dhe e lë dëmin të përhapet. Nëse jeni në dilemë sa dhe kur, çmimin dhe logjikën e prerjes i kemi shpjeguar te faqja e çmimit të prerjes.

Kur rritja e ngadaltë ose rënia kërkon mjekun

Deri këtu kemi folur për flokë të shëndetshëm që thjesht rriten me ritmin e tyre normal. Por ka raste kur problemi nuk zgjidhet me kujdes në shtëpi ose me frizere, dhe atëherë adresa është mjeku.

Shkoni te dermatologu nëse rënia është dukshëm më e madhe se qarkullimi normal ditor për javë të tëra, nëse dalin zona bosh ose të rralluara, nëse ndarja e flokëve zgjerohet, ose nëse skalpi skuqet, kruhet dhe qëron pa u qetësuar. Rënia difuze te femrat lidhet shpesh me hekurin e ulët, çrregullime të tiroides, ndryshime hormonale, mjekime të caktuara ose stres të fortë, dhe këto kërkojnë analiza gjaku dhe diagnozë, jo produkte nga rafti.

Rregulli ynë i përhershëm vlen edhe këtu: salloni dhe frizerja kujdesen për pamjen, shëndetin dhe gjatësinë e flokut të shëndetshëm, ndërsa çdo rënie e vazhdueshme, e papritur apo me simptoma është punë mjeku. Një frizere e ndershme jua thotë vetë kur diçka i duket jashtë kompetencës së saj dhe ju drejton te specialisti.

Prerja që i mban flokët të gjatë te B&B Elegance

Nëse doni flokë të gjatë, gjëja më e dobishme që bëni te salloni nuk është një trajtim mrekullie, por një prerje e rregullt që heq majat e përthyera para se çarja të ngjitet lart. Te B&B Elegance në rrugën Jakov Xoxa, në zonën e Muharrem Fejzës në Bregun e Diellit, pak minuta në këmbë nga Rruga B, këtë e bën Besirja, nëna, me mbi njëzet vjet përvojë me flokë. Ajo ju heq vetëm sa duhet nga majat për t’i mbajtur flokët të fortë, pa ua shkurtuar gjatësinë që keni fituar. Salloni është familjar: Besirja mban anën e flokëve, ndërsa e bija, Biondina, mbulon trajtimet e fytyrës, kështu që një vizitë mund të mbulojë dy nevoja. Prerja kushton 15 €, ndër çmimet më të arsyeshme në treg. Orari është e hënë deri e shtunë, 9:00 deri 17:00, e diela pushim. Termini caktohet me telefonatë, WhatsApp ose Viber në +383 44 397 749 ose +383 49 326 303. Shkruani që doni një prerje majash për të mbajtur gjatësinë, dhe merrni orar e këshillë të qartë se sa shpesh ju duhet.